Bài viết về con số trong cổ học

Số trời 1-3-5-7-9, số đất 2-4-6-8-10, tổng 55; số sinh 1–5 và số thành 6–10 phối với ngũ hành ra sao, đọc từ thiên Hệ từ và lời chú giải.

Vì sao người xưa xếp thế giới thành ba tầng trời – đất – người, câu "tam sinh vạn vật" của Lão Tử nghĩa là gì, và ba hồn bảy vía đến từ đâu.

Mười hai tháng, mười hai canh giờ, mười hai địa chi, mười hai luật âm: con số 12 đến từ mặt trăng, sao Mộc và phép tính ống sáo của người xưa.

108 hảo hán là 36 thiên cương cộng 72 địa sát; Tôn Ngộ Không 72 phép, Trư Bát Giới 36 phép; 72 hậu trong năm. Gốc chung của ba con số này là 360.

Chín nhân chín bằng 81: con số đứng sau bảng nhân cổ, tục đếm 81 ngày lạnh từ Đông chí, 81 nạn của Đường Tăng và những bộ sách 81 thiên.

Bạch phát tam thiên trượng, cửu tử bất hối, trăm năm trong cõi: con số trong văn cổ nhiều khi chỉ "rất nhiều". Cách phân biệt số hư với số thực.

Đọc số trên gia phả, văn bia, khế ước cũ: chữ số thường, chữ số viết kép chống sửa, chữ 廿卅, số mã buôn bán và cách người Việt viết số bằng chữ Nôm.

Người xưa chia vòng trời thành 365¼ độ vì mặt trời mỗi ngày đi một độ. Con số này đi vào Tứ phân lịch, 28 tú, rồi nhường chỗ cho 360 độ đời Thanh.

235 tháng âm gần bằng đúng 19 năm mặt trời, nên cứ 19 năm lịch âm dương chèn 7 tháng nhuận. Gốc của phép chương, bộ, kỷ, nguyên và lịch ngày nay.

Ngày đêm chia 100 khắc, đêm chia 5 canh dài ngắn theo mùa, giờ chia 12 canh giờ: ba hệ đếm chồng lên nhau và cách đổi sang giờ phút ngày nay.